Dieta w reumatoidalnym zapaleniu stawów07.11.2011

autor: Katarzyna Szatkowska
słowa kluczowe: żywność, dieta

Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS) lub inaczej gościec to choroba o podłożu autoimmunologicznym, której istotą jest nieprawidłowa reakcja układu odpornościowego pacjenta. W jej wyniku niszczona jest wewnętrzna wyściółka stawów i powstaje stan zapalny oraz towarzyszący mu ból. Przyczyny schorzenia nie są do końca poznane. Niektóre badania sugerują jednak, że odpowiednia dieta pozwala na obniżenie ryzyka wystąpienia RZS i złagodzenie objawów choroby.

Ważną rolę w wywoływaniu stanu zapalnego odgrywają tzw. wolne rodniki (reaktywne formy tlenu). Z tego względu dieta pacjenta z RZS powinna obfitować w substancje, które te cząsteczki neutralizują – antyoksydanty. Do antyoksydantów należą m. in. witaminy A, C, E, oraz składniki mineralne: cynk i selen (ten ostatni wzmacnia działanie witaminy E oraz podwyższa aktywność peroksydazy glutationowej, enzymu łagodzącego stan zapalny). Warto zatem do diety włączyć świeże owoce i warzywa, m.in. cytrusy, truskawki, paprykę (źródła wit. C), brokuły, marchewkę, a także wątróbkę (źródła wit. A), oleje roślinne (źródło wit. E), orzechy, nasiona, brązowy ryż (źródła selenu), owoce morza, kiełki, otręby (źródła cynku) .

W neutralizacji wolnych rodników udział biorą także flawonoidy, w które bogata jest np. zielona herbata, cebula, jabłka i owoce cytrusowe. Uważa się również, że działanie przeciwzapalne ma kurkuma, imbir oraz bromelina zawarta w ananasach. Ponadto badania wskazują, że kwasy tłuszczowe z rodziny omega-3 mogą łagodzić objawy choroby ponieważ blokują aktywność substancji odpowiedzialnych za rozwój stanu zapalnego stawów – głównie prostaglandyn i leukotrienów. Pacjentom zaleca się zatem spożywanie tłustych ryb, takich jak tuńczyk czy makrela, będących najważniejszym źródłem kwasów omega-3 w diecie.

Warto również zwrócić uwagę, że niektóre leki przepisywany chorym na reumatoidalne zapalenie stawów obniżają poziom kwasu foliowego w organizmie. By uzupełnić tę witaminę należy spożywać dużo liściastych warzyw (sałatę, szpinak, kapustę, brokuły), pomidory, nasiona roślin strączkowych.

Podsumowując, pacjentów z RZS warto zachęcić do spożywania ryb morskich lub preparatów kwasów tłuszczowych omega-3 oraz olejów roślinnych, ograniczając przy tym ilość przyjmowanych tłuszczów nasyconych. Ponadto zależy zadbać o dostateczną ilość witamin A, D, E i C w diecie. Należy także eliminować produkty, które nasilają objawy choroby, różne dla poszczególnych pacjentów. Mogą to być np. pomidory, truskawki, mięso, czekolada, kawa i inne.

ISSN 1689-7730