Zespół niespokojnych genitaliów – nowe odkrycie amerykańskich neurologów.07.03.2015

autor: lek. Sebastian Woźniak
Zakład Immunologii Nowotworów, Wielkopolskie Centrum Onkologii w Poznaniu; Oddział Onkologii Klinicznej, Centrum Medyczne „Małgorzata” w Śremie
słowa kluczowe:

Na łamach czasopisma JAMA Neurology opublikowano artykuł identyfikujący nową jednostkę chorobową – zespół niespokojnych genitaliów (RGS – restless genital syndrome). Autorzy definiują go jako spontaniczne, natrętne i niechciane pobudzenie okolicy genitaliów pojawiające się mimo braku seksualnego podłoża tych odczuć.
Po raz pierwszy opisano go w 2001 roku nadając mu nazwę zespołu uporczywego pobudzenia seksualnego (PSAS – persistent sexual arousal syndrome). W 2003 roku odkryto, że objawy nie są związane z podłożem seksualnym, lecz z nieprawidłowością czuciową narządów płciowych i zmieniono nazwę na chorobę uporczywego pobudzenia genitaliów (PGAD – persistent genital arousal disorder). Obecną nazwę zaproponowano dopiero w 2009 roku.
Chorzy odczuwają przede wszystkim mrowienie, swędzenie, palenie, pulsowanie lub ból w okolicy genitaliów. Objawy nasilają się w pozycji siedzącej lub leżącej, a wstanie i chodzenie przynosi ulgę. Dolegliwości występują najczęściej wieczorem i nierzadko towarzyszy im zespół niespokojnych nóg (RLS – restless leg syndrome). Dotknięci tą dolegliwością zgłaszają się do lekarzy rodzinnych, ginekologów i urologów. By rozpoznać ten zespół lekarze muszą być przede wszystkim świadomi jego istnienia, co pozwoli im różnicować tą jednostkę chorobową z innymi schorzeniami.
Przyczyny samego schorzenia nie są jeszcze znane, jednakże zaproponowano kilka hipotez. Należą do nich zaburzenia poziomu żelaza w ośrodkowym układzie nerwowym lub nieprawidłowości w wydzielaniu neurotransmiterów. Nie wyklucza się również tła genetycznego, gdyż w 40-60% przypadków stwierdzono w rodzinie występowanie zespołu niespokojnych nóg. Wydaje się zresztą, że zespół niespokojnych genitaliów jest wariantem zespołu niespokojnych nóg i jako taki może współwystępować z charakterystycznymi dla RLS objawami i chorobami towarzyszącymi – chorobą Parkinsona, stwardnieniem rozsianym, mielopatią, neuropatią, obniżeniem poziomu żelaza i niewydolnością nerek.
Leczenie jest takie samo jak w RLS i polega na podawaniu agonistów dopaminy, suplementacji żelaza i stosowaniu leków wspomagających takich jak klonazepam czy opioidy.

Źródło:

 

  • Aquino CC et all. “Restless genital syndrome in Parkinson disease.” JAMA Neurol. 2014;71:1559-1561.

ISSN 1689-7730